Εκπρόσωποι των μεγαλύτερων παγκόσμιων και παραδοσιακών θρησκειών συναντήθηκαν στην Αστάνα για την 24η συνεδρίαση της Γραμματείας του Συνεδρίου Ηγετών Παγκόσμιων και Παραδοσιακών Θρησκειών, θέτοντας στο επίκεντρο την ηθική της τεχνητής νοημοσύνης, την κλιματική αλλαγή και την προστασία των ανίατα ασθενών παιδιών.

Περισσότεροι από 30 εκπρόσωποι θρησκευτικών κοινοτήτων, διεθνών οργανισμών, κρατικών και κοινωνικών φορέων από 20 χώρες συμμετείχαν στη συνάντηση, η οποία πραγματοποιήθηκε στις 7 Οκτωβρίου στο Παλάτι Ειρήνης και Συμφιλίωσης της Αστάνα, υπό την προεδρία του αντιπροέδρου του Καζακστάν και προέδρου της Γραμματείας του Συνεδρίου, Ερλάν Καρίν.

Στη συνάντηση εκπροσωπήθηκαν, μεταξύ άλλων, το Ισλάμ, ο Χριστιανισμός, ο Ιουδαϊσμός, ο Ινδουισμός, ο Βουδισμός, ο Ταοϊσμός, ο Σιντοϊσμός και η πίστη των Μπαχάι.

Από τη Ρωσική Ορθόδοξη Εκκλησία συμμετείχαν, μεταξύ άλλων, ο πρωτοπρεσβύτερος Ιγκόρ Βιζάνοφ, αναπληρωτής πρόεδρος του Τμήματος Εξωτερικών Εκκλησιαστικών Σχέσεων του Πατριαρχείου Μόσχας, και ο αρχιμανδρίτης Σεργκέι (Καραμίσεφ), προϊστάμενος του Καθεδρικού Ναού Κοιμήσεως της Θεοτόκου στην Αστάνα. Ο κ. Βιζάνοφ μετέφερε στους συμμετέχοντες χαιρετισμό του μητροπολίτη Βολοκολάμσκ Αντώνιου και υπογράμμισε τη σημασία του διαθρησκειακού διαλόγου.

Κεντρικό αποτέλεσμα της συνεδρίασης ήταν η υιοθέτηση δύο διεθνών εγγράφων: το πρώτο αφορά την ηθική χρήση της τεχνητής νοημοσύνης στον θρησκευτικό τομέα και το δεύτερο τον ρόλο των θρησκειών στην αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής.

Η χρήση συστημάτων τεχνητής νοημοσύνης από θρησκευτικούς οργανισμούς αποκτά ολοένα και μεγαλύτερη πρακτική σημασία. Οι τεχνολογίες αυτές χρησιμοποιούνται ήδη για την επεξεργασία κειμένων, την εκπαίδευση και τη διάδοση πληροφοριών. Παράλληλα, όμως, εγείρονται ερωτήματα σχετικά με την αξιοπιστία του παραγόμενου περιεχομένου, την ευθύνη για τη διάδοση λανθασμένων πληροφοριών και τα όρια της χρήσης της τεχνολογίας στην πνευματική ζωή.

Για τον λόγο αυτό, οι συμμετέχοντες αποφάσισαν να διαμορφώσουν κοινές ηθικές κατευθύνσεις για τη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης. Η πρωτοβουλία για την εκπόνηση των σχετικών εγγράφων είχε αναληφθεί από τον πρόεδρο του Καζακστάν, Κασίμ-Ζομάρτ Τοκάγεφ, κατά το 8ο Συνέδριο το 2025.

Το δεύτερο βασικό ζήτημα αφορούσε την κλιματική αλλαγή. Στο σχετικό κείμενο υπογραμμίζεται η ανάγκη να αντιμετωπίζονται οι θρησκευτικές κοινότητες ως ενεργοί εταίροι των διεθνών προσπαθειών για την περιβαλλοντική ευθύνη και την προστασία του φυσικού περιβάλλοντος.

Ιδιαίτερη θέση στη συνεδρίαση είχε επίσης η πρωτοβουλία Καζακστάν–Βατικανού για τη Χάρτα των δικαιωμάτων του ανίατα ασθενούς παιδιού. Η Χάρτα αναπτύχθηκε με τη συμμετοχή του Καζακστάν, της Αγίας Έδρας και του παιδιατρικού νοσοκομείου Bambino Gesù της Ρώμης.

Στο επίκεντρο της πρωτοβουλίας βρίσκονται η προστασία της αξιοπρέπειας του παιδιού, η ανθρωπιστική μεταχείρισή του, η πρόσβαση σε ιατρική και ψυχολογική φροντίδα, καθώς και η δυνατότητα παροχής υποστήριξης που λαμβάνει υπόψη τις θρησκευτικές και κοσμοθεωρητικές του ανάγκες.

Η συζήτηση αποτέλεσε συνέχεια του 2ου Καζακστανο-Βατικανού Κολλοκβίου, που πραγματοποιήθηκε στην Αστάνα στις 2 και 3 Οκτωβρίου. Στο συνέδριο συμμετείχαν εκπρόσωποι του κράτους και της Αγίας Έδρας, θρησκευτικοί ηγέτες, ειδικοί στην παιδιατρική, τη βιοηθική και τη θεολογία, καθώς και εμπειρογνώμονες για την προστασία των δικαιωμάτων των παιδιών.

Το 8ο Συνέδριο Ηγετών Παγκόσμιων και Παραδοσιακών Θρησκειών πραγματοποιήθηκε στις 17 και 18 Σεπτεμβρίου 2025, συγκεντρώνοντας περισσότερες από 100 αντιπροσωπείες από περίπου 60 χώρες. Κεντρικό θέμα του ήταν ο «Διάλογος των θρησκειών: συνέργεια για το μέλλον». Οι συμμετέχοντες υιοθέτησαν τη Διακήρυξη Ειρήνης της Αστάνα του 2025, καλώντας σε ενίσχυση του διαθρησκειακού και διαπολιτισμικού διαλόγου, στην αντιμετώπιση της μισαλλοδοξίας και της βίας και στην προώθηση μιας παγκόσμιας προσπάθειας για την ειρήνη.